E é que, pese a concentrar o 50% das talas que se realizan en España e de que Galicia é a autonomía que encabeza as exportacións de madeira no Estado, por un valor de 385,6 millóns de euros; o sector ''non é competitivo'', porque nin o productor, nin a industria transformadora ''quitan valor'' do produto.

A raíz do problema está nunhas explotacións de base familiar e con escaso desenvolvemento tecnolóxico, cunha extensión que no 80% dos casos non chega ás 0,5 hectáreas por propietario, cando o mínimo para sacar rentabilidad sitúase entre 500 e 1.000 hectáreas.

Coa vista posta en modelos como Finlandia ou Austria, onde a cadea da madeira representa o 8% do PIB nacional, a patronal galega reclama que se impulsen os procesos de concentración. Con 700.000 propietarios para 2 millóns de hectáreas de superficie forestal, a titularidade do 66% do monte está en mans de particulares e un 33% pertence a mancomunidades vecinales.

Esta excesiva atomización tamén afecta ás propias empresas. Segundo José Blanco, os aserradeiros sufriron nos últimos anos ''unha transformación fonda'', como consecuencia da que ''tiveron que pechar os menos competitivos''. En canto ao resto do sector, o 'boom' da construción auspiciou que este proceso de ''selección natural'' se fose atrasando.

Ante a recesión económica -que o ano pasado supuxo unha caída da facturación global dun 6,6% en Galicia-, as firmas empezan xa a prepararse para que ''o tsunami que está chegando'' non as obrigue a botar a pechadura, xa que a caída do consumo da madeira pon en perigo a pervivencia de moitos negocios.

Ademais, tampouco contribúe o feito de que os prezos do produto seguen en caída libre, en boa parte pola entrada no mercado español da madeira que o ciclón 'Klaus' derribou en Francia e ''que se vende aquí a prezos moi baixos''.

Nesta tesitura, a industria madeireira reclama o apoio da Administración galega para evitar a destrución de empregos e reactivar a compra e a utilización da madeira na rehabilitación de vivendas. En concreto, a patronal reclama un 'Plan Renove' dos pisos ''construídos entre os 60 e os 80'', polo que se concedan axudas directas para o uso deste material.

E é que pese á elevada produción, España é un dos países da UE con menos consumo de madeira per cápita. Fronte a outros materiais, o cluster incide en que a madeira é unha materia prima ''sustentable'', cuxa explotación ''é totalmente compatible co medio ambiente''. Ademais, os estudos demostran que diminúe a concentración de dióxido de carbono durante o seu crecemento, polo que non favorece o cambio climático.

A innovación é o outro eixe sobre o que pivota o futuro desta actividade. En colaboración coa universidade, o CMG impulsa a creación dunha spin-off que traballará na mellora xenética das árbores para lograr un material ''de máis calidade''. Deste xeito, a comunidade conseguiría reducir a súa dependencia de países como Suecia, de onde se importan piñeiros cunhas dimensións e unha calidade que permiten un mellor aproveitamento que as da produción autóctona.

Segundo os datos da Confederación Española de Empresarios da Madeira (Confemadera), Galicia é a terceira autonomía importadora de madeira, con 337,7 millóns de euros, por detrás de Valencia (367 millóns) e de Cataluña (342). As especies americanas, centroeuropeas e tropicais, para a fabricación das tarimas flotantes, son as máis recorridas, fronte a unha produción que aquí céntrase no eucalipto, o piñeiro e o carballo.

O sector tamén se mantén expectante ante o futuro doutra compañía, a pasteira de Lourizán, que encara o seu traslado fóra de ríaa de Pontevedra co prazo límite de 2018, cando vence a concesión dos terreos que ocupa. Dado que se trata da única planta de fabricación de pasta de celulosa de Galicia, nun subsector que factura uns 224 millóns de euros ao ano, José Blanco incide en que o cluster segue con interese a procura dun novo emprazamento. ''É moi importante para Galicia e para ou sector forestal, por iso esperamos que a decisión que se tome sexa a máis adecuada'', recoñece.