viernes. 15.01.2021 |
El tiempo
viernes. 15.01.2021
El tiempo

Un coreano que cruza a Terra Chá

A xenebra acompañoume este ano dous mil vinte. Iso é o que me dixo o móbil hai uns días. Referíase á canción Guinnevere, de Crosby, Still and Nash; aínda que non foi a única xenebra que me acompañou. Así que o venres á mañá, no medio da nevarada, esta mesma canción axudábame; non só a cruzar o dous mil vinte, senón a Terra Cha.

A CHAIRA ERA enorme folla en branco, detiven o coche na beiravía e baixei del. A canción seguía soando no interior pero escoitábase tamén fóra, preto de Xustás e dunha vella escola unitaria. Sabía perfectamente o que buscaba, esquecerme de min mesmo e mirar o que é fermoso, ir atrás da distancia do eu, sentir as folerpas na cara e nas mans. Ten iso algo de malo? Acaso non é iso o que busca a poesía? Ir cara o insólito e o estraño. O eu esquecido de si mesmo. Neste tipo de exercicios sempre procuro a intimidade, non quero que me confundan con idiota ningún; aínda que Deleuze atribúelle importancia á idiotez, pois facer o idiota é unha misión tradicional da filosofía, romper co predominante, co igual. E así o pensar vólvese receptivo para a verdade, para unha nova relación coa realidade. Non parecía haber ninguén en varios quilómetros á redonda.


Son pequenos actos de rebeldía que buscan afirmarse no espiritual. Non era fermoso aquel acubillo que a árbore lle procuraba á herba no medio da neve? Estaba reclamando de min a mirada gastada un pouco, e aí estaba: o vínculo coa infancia seguía aberto, mirar o mundo. Observei o edificio abandonado da vella escola unitaria e lembrei que entrei naquel lugar cando tiña sete anos, na compaña de meus curmáns maiores, foramos nas bicicletas dende Momán. Fixeramos algunha desfeita e armaramos tal barafunda que unha anciá increpáranos a berros, anunciándonos que ía chamar a Garda Civil. Escapáramos a toda hostia, buscando outra aventura en Arneiro, indo ver as torres dos nazis.


Ao mellor a culpa téñena os libros dos filósofos coreanos, non contaba con eles e apareceron na miña vida. Son un lector inconstante e bastante frouxo de manuais filosóficos, estou moi lonxe de poder construír un mínimo corpus teórico de nada. Pero estou convencido de que teñen razón, polo menos os coreanos. En parte, porque a xente que vive preto das armas nucleares desenvolve un afiado sentido da percepción. Así que aí vai unha opinión impopular: as redes dixitais viven no exceso do ego hipertrofiado, perderon completamente todo o alleo, o inhóspito. E iso non é poético. Cada vez escribo menos nelas, participo menos, limítome a observar e cultivar o silencio. E xusto alí, vin claro que o único que estaba buscando esa mañá enchoupando o meu corpo na neve era iso: un espazo libre de silencio e soidade, lonxe da hipercomunicación xorda e autorreferencial das redes.

 E din que no futuro haberá unha profesión nova, a de ouvinte. A xente pagará para que a escoite alguén


Interrompeu as miñas cavilacións un camión cisterna de President que fixo soar a bucina ao pasar por diante de min. Observei a miña bafarada a xogo coa neve, como unha palabra xorda. Aquela chaira abrancazada axudábame a pensar: Lois, Lois, tantos anos falando sen escoitar... E din que no futuro haberá unha profesión nova, a de ouvinte. A xente pagará para que a escoite alguén. Porque perdemos a capacidade de escoitar nada, nada distinto ao noso propio discurso, tan igual e prescindíbel coma o dos outros.


 Había un libro nos andeis da miña habitación de neno, Momo, de Michael Ende. A súa protagonista era unha nena que vivía soa nun teatro abandonado. E destacaba entre todas as cousas, pola súa capacidade para escoitar, que obra todo tipo de milagres. Lembrei o son da fonte do xardín do Momo, un pub compostelán propicio tamén á contemplación. A última vez que estivemos alí foi na previa dun concerto de Dylan, hai menos de dous anos, acompañáranos tamén a xenebra.


É probábel que teñamos moitos problemas e escóitanse moitas solucións todos os días. Pero penso que unha delas sería escoitar. A escoita na súa dimensión política, participando na existencia das demais e nos seus sufrimentos. O que intermedia entre as persoas para sermos unha verdadeira comunidade. O contrario, o ruído constante asociado ás redes como caixas de resonancia do ego, é unha fórmula neoliberal máis. Empobrécenos, afástanos da poesía, reduce as nosas peculiaridades a meros anuncios de nós mesmas. Os coreanos teñen razón. 
Subín no coche, sacudín a neve da cabeza, volvín poñer Guinnevere e marchei da infancia soterrada na neve.

Un coreano que cruza a Terra Chá