Galegos no Dakar

HAI DOUS negocios que sosteñen a vida das nosas estradas secundarias e evitan que isto pareza, non sei, Winsconsin ou Benavente; os bares e os talleres mecánicos. De non ser por eles a paisaxe sonora desta xeografía dispersa quedaría nalgún camión que pasa deixando ronsel quente de poeira, se é no verán, ou de lama e chuvia, agora que toca o inverno. E o marmurio asmático dun coche sen carné demasiado pegado á esquerda. E pouco máis. Dos bares polo menos saen de entre as fiestras nunca pechadas de todo os berros de cando lle marcan o Madrid, que é o verdadeiro equipo deste vello reino, e dos talleres os golpes metálicos, os asubíos hidráulicos e os pecados de quen traballa alí e se lle atravesa o choio, e vai chegar tarde a comer.

Os talleres están a tope. Tanto dá se son de maquinaria —estes que amorean na porta desbrozadoras, cortacéspedes, motoserras; venderon hai anos cousas chinas baratas, agora que petaron todas, só traballan as marcas boas de sempre— como de automoción. O noso parque móbil vai vello. Só compra coche novo quen ten estrema necesidade, conciencia socialdemócrata ou desinterese en conducir. Estes tampouco escapan de que os suban no elevador a ver que lles pasa, que se lles acenden as luces do cadro como se fose árbore de nadal ou BMW de sétima man que compra a chavalada para as tandas: pero con tanto híbrido ou eléctrico o xesto máis común é abrir os brazos en sinal de súplica, impotencia e tirar de youtube. No taller non poden estar dando prazos de semanas para tarefas que levan media hora, saíndolles os coches polas orellas, e inda por riba formándose en mil tecnoloxías medio experimentais. Hai quen se xubila porque non está o can vello para trucos novos, hai quen toma permisos porque a vida está para vivila e ninguén morreu de agardar polo coche de ir tomar os viños e tirar a lixo.
—E logo marchou o xefe con toda esta liada?
—Marchou si. Quere preparar o Dakar do ano que vén.

E andará coa moto, polas pistas, ata que queime o motor e ferva o aceite, se desfagan os tacos das gomas, se lle sequen as bágoas dentro do casco por ter que abandonar, malditas avarías, ao pé daquela duna na quinta ou sexta etapa. Dixera que unha e non máis, que era tirar os cartos e os días do permiso de paternidade: pero aquí está, ca cabeza todo o día no deserto de Arabia malia que adestre polos tecores entre Melide e Navia de Suarna.

Os ralis en Galicia foron unha cousa medio proletaria: había xente de posibles con ese vicio, como o que lle dá pola náutica porque din que relaxa ou sube ao Everest pola foto de amosar ás visitas, pero tanto pilotos modestos como grandes campións movíanse a base de queimar as ganancias dos seus talleres ou concesionarios. Manter un coche, inda que fose máis competitivo no cariño da xente que no cronómetro, era relativamente alcanzable.

Pero o Dakar, ai, non é o Dakar un rali normal. Pode ser o inferno na terra. O mesmo que as festas das parroquias adquire un especial atractivo polos mortos que provoca; se non morre ninguén parece que queda deslucido, que non se foi con todo. Quitaron antes a carreira de África por medo aos xihadistas que polos espectadores que levaban por diante. Pasou a Arxentina, Chile e Bolivia, onde tamén colleron xente (público, periodistas, asistencias) a eito. As dez edicións americanas supuxeron a feliz irrupción dos quads na proba, agora eliminada nun claro episodio de galaicofobia. Gañou un fulano chamado Kevin e outro que se apelidaba Verzas, pero eran arxentinos. Agora córrese en Arabia, onde non se atropela a ninguén porque ninguén hai seguindo esta estramonía, pois os nativos son máis de estar no centro comercial ou facer drift na autoestrada se de motor falamos.

As motos son as máis perigosas, as máis duras fisicamente —aí temos ao noso amigo adestrando de sol a sol, facendo avituallamento nos bares de só efectivo, café, chupito e licor prohibido, soñando cas noites de area—, pero tamén as máis baratas. As inscricións, transporte, recambios —aquí rompe todo, todo o tempo— custan sensiblemente menos que as dos coches. Estes quedan para os equipos oficiais, xeques arrogantes, empresarios caprichosos e personalidades expertas en chamar ás portas que abren a billa do carto público e privado.

Será un circo de ricos xogando ás aventuras, e o medo a que te trague o deserto non é o mesmo dende que hai GPS, pero a mística do Dakar, con ese todo ou nada onde abandonar é o normal, pois como que nos vai ben ao carácter.